Meta’nın Ray‑Ban akıllı gözlükleri, yüz tanıma yazılımı üzerine yaptıkları çalışmalardan dolayı artan bir kamuoyu kontrolüyle karşı karşıya. Kullanıcıların, giyilebilir teknolojiyi günlük gözetim araçlarına dönüştürebilecek ürünlere karşı temkinli olması doğal bir tepki.
Haziran ayının başında Wired dergisi, Meta’nın iç kod adı “NameTag” olan bir yüz tanıma özelliğini sessizce gözlüğüne gömdüğünü ortaya çıkardı. Aktif edilseydi, akıllı gözlükler gerçek zamanlı olarak, kullanıcı izni olmadan, saklanan dijital yüz verisiyle gördükleri herkesi biyometrik olarak tanımlayabilirdi. Kod, kullanıcılar tarafından hiç etkinleştirilmedi ve bir gün sonra kaldırıldı.
Electronic Frontier Foundation’ın Threat Lab birimi, bu bulguları doğruladı ve Meta’nın kamu tepkisi üzerine yön değiştirdiğini rapor etti. Ancak gizlilik savunucuları, kodun silinmesinin kalıcı bir tavır değişikliği anlamına gelmediğini vurguluyor.
Kodun kaldırılmasından bir hafta sonra, Wired yeni bir araştırmayla Meta’nın, ABD askeri ve polis tedarikçisi Rank One Computing ile biyometrik tanıma teknolojisi üzerine ortaklık kurduğunu ortaya çıkardı. Elde edilen lisans anlaşması, Meta’ya Rank One’ın askerî sınıf yüz tanıma ve “canlılık tespiti” (gerçek kişi mi, maske mi, fotoğraf mı) yeteneklerini kullanma izni veriyor. Bu durum, gözetim teknolojisinin kolluk ve savunma sektöründen tüketici ürünlerine ne kadar ince bir sınırla aktığını gözler önüne seriyor.
Denver merkezli Rank One Computing, bulgulara yanıt vermeyi reddetti; şirketin gelirinin yaklaşık %80’i devlet müşterilerinden geliyor. Meta’nın bir sözcüsü, akıllı gözlüklerde yüz tanıma yazılımına dair kesin bir karar alınmadığını, ancak bir ürün çıkarılacaksa şeffaf bir yaklaşımla hareket edileceğini belirtti.
Daha önce CNET, Meta’nın gözlüklerinde biyometrik yüz verilerini saklayan bir veri tabanı mimarisi oluşturmasının tehlikeli bir emsal oluşturduğunu vurgulamış, Meta ise merkezi bir yüz veri tabanı oluşturmadığını savunmuştu. 2021’de ise kamu baskısı üzerine Facebook platformunda merkezi yüz tanıma veri tabanını kapatma sözü verilmiş, o zamana kadar 600 milyon kullanıcının bu sisteme izin verdiği açıklanmıştı. Şirket, Teksas eyaleti tarafından açılan ve yüz tanıma verilerinin toplandığına dair davayı 1,4 milyar dolar karşılığında sonuçlandırmıştı.
New York Times, Meta’nın akıllı gözlükler için insanları tanıyan bir yazılım geliştirdiğini ve bu özellik için sosyal medya verilerini (Facebook, Instagram) kullanabileceğini raporlamıştı. İç döküm, ABD’deki politik kargaşanın eleştirmenlerin dikkatini dağıtacağını öne süren bir iç notla desteklenmişti.
Elektronik Görüş Açıklamalı (EFF) gibi gizlilik savunucuları, yüz tanıma teknolojisinin kamu gözetimini biyometrik olarak güçlendirdiği, anonimliği ciddi ölçüde azalttığı ve özellikle renkli toplulukları yanlış tanımlama, hareket takibi ve haksız tutuklamalarla mağdur ettiği konusunda uyarıda bulunuyor. Ayrıca şirketler ve devletler, izinsiz yüz verilerini kullanarak kimlik hırsızlığı ve siber güvenlik risklerine yol açabiliyor.
Yorum Yap